Giải pháp giác mạc mỏng có mổ cận được không: Phương pháp nào tối ưu và an toàn?

Khi nhận chẩn đoán giác mạc mỏng, nhiều người mắc tật khúc xạ nặng (cận, loạn thị) gần như tin rằng họ đã mất cơ hội phẫu thuật. Nỗi lo lắng này hoàn toàn chính đáng, nhưng liệu đây có phải là án cuối cùng cho mong muốn tháo kính?

Với sự tiến bộ của công nghệ nhãn khoa, câu trả lời là KHÔNG. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết và trả lời câu hỏi: “Giác mạc mỏng có mổ cận được không?” dưới sự chuyên gia của các Bác sĩ của Bệnh viện Mắt Sài Gòn Biên Hòa.

1. Hiểu đúng về Giác mạc mỏng

Giác mạc (Cornea) là lớp màng trong suốt, không có mạch máu, nằm ở phía trước nhất của nhãn cầu. Nó đóng vai trò như một thấu kính hội tụ chính, chịu trách nhiệm cho phần lớn khả năng khúc xạ của mắt, giúp ánh sáng hội tụ chính xác lên võng mạc. Ngoài ra, nó còn là "tấm khiên" bảo vệ mắt khỏi bụi bẩn và lọc tia UV có hại.

Độ dày giác mạc là yếu tố "then chốt" trong phẫu thuật khúc xạ. Ở người trưởng thành, độ dày trung bình dao động từ 530 - 550 micromet. Khi chỉ số này thấp hơn 500 micromet, giác mạc được xếp vào nhóm mỏng.

Hầu hết các phẫu thuật laser phổ biến (như LASIK, SMILE) đều hoạt động bằng cách bào mòn một phần mô giác mạc để thay đổi độ cong, qua đó triệt tiêu độ cận. Nếu giác mạc khởi điểm đã mỏng, phần mô còn lại sau phẫu thuật sẽ không đủ để duy trì sự ổn định, dẫn đến nguy cơ giãn lồi giác mạc (biến chứng Ectasia) – một tình trạng khiến giác mạc phình ra, yếu đi và gây suy giảm thị lực vĩnh viễn.

Minh hoạ về nhãn cầu và vị trí của giác mạc (cornea)

2. Giác mạc mỏng có mổ cận được không?

Tin vui là: CÓ THỂ. Với công nghệ nhãn khoa hiện đại, giác mạc mỏng không còn là rào cản tuyệt đối.

Tuy nhiên, sự an toàn là ưu tiên hàng đầu. Phẫu thuật trên nền giác mạc mỏng đòi hỏi kỹ thuật và công nghệ chuyên biệt. Nếu thực hiện sai phương pháp tại các cơ sở không đủ tiêu chuẩn, bệnh nhân có thể đối mặt với các rủi ro nghiêm trọng:

• Giãn lồi giác mạc: Biến chứng nguy hiểm nhất, giác mạc yếu đi và phình ra, gây loạn thị không đều và mất thị lực.
• Suy yếu cấu trúc giác mạc: Phần mô còn lại quá mỏng, không ổn định, khiến thị lực dao động.
• Tái cận: Tỷ lệ tái độ cao hơn do sự không ổn định của giác mạc sau phẫu thuật.
• Khô mắt nặng: Phổ biến, do phẫu thuật laser có thể ảnh hưởng thần kinh bề mặt giác mạc.

3. Phương pháp phẫu thuật "chuyên biệt" cho Giác mạc mỏng

Đây là lý do vì sao các phương pháp laser truyền thống như LASIK, PRK, hay SMILE thường bị chống chỉ định. Các phương pháp này đều yêu cầu loại bỏ một phần mô giác mạc, điều mà giác mạc mỏng không thể đáp ứng an toàn. Thay vào đó, hai giải pháp công nghệ cao sau đây được ưu tiên hàng đầu:

3.1. Phẫu thuật Phakic (Đặt thấu kính nội nhãn)

Đây được xem là giải pháp và tối ưu nhất cho các trường hợp giác mạc mỏng, đặc biệt là người có độ cận thị nặng. Phương pháp này KHÔNG BÀO MÒN GIÁC MẠC. Bác sĩ sẽ đặt một thấu kính nội nhãn (ICL) siêu mỏng, có độ tương thích sinh học cao (thường làm từ Collamer tinh khiết) vào bên trong mắt, ở vị trí sau mống mắt và trước thủy tinh thể.Thấu kính này hoạt động như một "cặp kính áp tròng vĩnh viễn" nằm bên trong mắt, giúp điều chỉnh tiêu điểm ánh sáng lên võng mạc một cách chính xác mà không làm thay đổi cấu trúc giác mạc.

Ưu điểm vượt trội:

• Bảo toàn 100% giác mạc: Là lựa chọn an toàn nhất, không làm mỏng hay yếu giác mạc.
• Ngưỡng điều trị rộng: Giải pháp cho các ca cận thị rất nặng (lên đến -30 diop) hoặc loạn thị cao.
• Chất lượng thị giác cao: Thị lực sắc nét, thấu kính có khả năng chống tia UV bảo vệ mắt.
• Phục hồi nhanh và linh hoạt: Thấu kính có thể được tháo ra hoặc thay thế nếu cần thiết trong tương lai.

3.2. Phẫu thuật SmartsurfACE (Laser bề mặt không chạm)

Đây là một phương pháp laser bề mặt tiên tiến, thuộc thế hệ sau của PRK, an toàn hơn cho những trường hợp giác mạc mỏng (nhưng không quá mỏng).

SmartsurfACE sử dụng công nghệ Laser Excimer để tác động và "điêu khắc" lại độ cong ngay trên bề mặt ngoài cùng của giác mạc (lớp biểu mô).

Điểm mấu chốt là nó KHÔNG TẠO VẠT (như LASIK) và KHÔNG XÂM LẤN SÂU (như SMILE). Toàn bộ quá trình là "không chạm", tia laser sẽ tự động loại bỏ lớp biểu mô (lớp này sẽ tự tái tạo sau vài ngày) và điều chỉnh khúc xạ.

Ưu điểm:

• An toàn và Ổn định: Vì không tạo vạt, cấu trúc giác mạc được bảo toàn sự vững chắc cơ học, giảm thiểu tối đa nguy cơ giãn lồi.
• Không biến chứng vạt: Loại bỏ hoàn toàn các rủi ro liên quan đến vạt giác mạc.
• Khôi phục thị lực: Thị lực hồi phục dần khi lớp biểu mô tái tạo, mang lại sự ổn định lâu dài.

Giãn giác mạc rất nguy hiểm, đe dọa trực tiếp đến thị lực của người bệnh

Câu trả lời cho "giác mạc mỏng có mổ cận được không" là CÓ. Tuy nhiên, thay vì các phương pháp phổ biến, bạn cần hướng tới các giải pháp chuyên biệt như Phakic (nếu cận nặng và giác mạc quá mỏng) hoặc SmartsurfACE (nếu giác mạc ở ngưỡng mỏng và độ cận vừa phải). Quyết định cuối cùng phải dựa trên kết quả thăm khám chuyên sâu (về bản đồ giác mạc, mật độ tế bào nội mô...) và tư vấn trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa nhãn.